از کتابخانه کوچک خشتی در روستا تا شهرت جهانی

کتابخانه « فاطمه ها» با بضاعت اولیه تنها 40 کتاب و درابعاد سه درچهار توانست به صورت خودجوش و مردمی آنچنان فعالیت خود را گسترش دهد که شهرت جهانی پیدا کند و روستای محل استقرار خود را به عنوان روستای دوستدار کتاب مزین کند.

خبرگزاری شبستان: کتابخانه «فاطمه‌ها» به عنوان کوچکترین کتابخانه کشور در سال 89 در روستای دهکهان شهرستان کهنوج واقع در استان کرمان با سه نفر عضو که همه آنها نامشان فاطمه است، فعالیت خود را آغاز کرد و نقشی مهم در ارتقای آگاهی و فرهنگ این روستا داشته است. مدیر این کتابخانه، کتابخانه «فاطمه ها» را با 40 کتاب در یکی از اتاق های خانه خود ایجاد کرد و از آنجا که هر سه نفری که عضو این کتابخانه بودند، نامشان فاطمه بود، نام کتابخانه "فاطمه‌ها" گذاشته شد .کتابخانه "فاطمه‌ها" کتابخانه‌ای خودجوش و مردمی است که بیشتر هزینه‌های این مکان فرهنگی تاکنون بر عهده اعضای کتابخانه بوده است. اعضا از طریق درآمدزایی مردمی توانسته اند این کتابخانه را به ‌فعال‌ترین کتابخانه مردمی این منطقه تبدیل کنند و برنامه‌های آموزشی، فرهنگی و اردوهای تفریحی و زیارتی برای اهالی روستا به‌ویژه کودکان و نوجوانان عضو این کتابخانه برگزار کنند. درآمد اصلی کتابخانه از فروش صنایع دستی روستاییان تامین می شود. خبرگزاری شبستان با میرشکاری،‌ مدیر کتابخانه «فاطمه ها» گفتگویی را ترتیب داده است که حاصل آن از نظرتان می گذرد.

 

-آقای میرشکاری کتابخانه «فاطمه ها» از چه زمانی فعالیت را آغاز کرد؟

کتابخانه روستای ما در ابتدا اتاقکی با دیوارهای قدیمی و گلی و سقف چوبی و فرشی حصیری بود که بضاعت اولیه اش تنها ۴۰ کتاب اهدایی خود من بود. این کتاب‌خانه در تیر ماه سال ۱۳۸۹ در ابعاد سه در چهار متر راه‌اندازی شد و اولین عضو آن فاطمه نام داشت، دومین و سومین عضو هم فاطمه بودند و تا سه ماه همین سه نفر عضو کتابخانه بودند. به همین جهت تصمیم گرفتیم، اسم کتابخانه را «فاطمه ها» بگذاریم. کم کم کودکان و نوجوانان دیگر روستا هم به اعضای کتابخانه پیوستند. دانش‌آموزان با ایجاد این کتابخانه به درس و کتابخوانی بسیار علاقه‌مند شده‌اند، تا آنجا که امروز برخی از اعضای کتابخانه به کارهای پژوهشی مشغول هستند. این حرکت فرهنگی در روستای ما موجب شد که اولین بار از طرف خبرنگار محلی جنوب به عنوان کوچک ترین کتابخانه ایران معرفی شویم. بعد از رسانه ای شدن کتابخانه، تعداد اعضای کتابخانه افزایش یافت و هم اکنون تعداد اعضا به 400 نفر رسیده است و تعداد کتاب های کتابخانه هم به بیش از 9 هزار جلد کتاب افزایش یافته است.

هم‌اکنون با کمک رسانه‌ها کتابخانه فاطمه‌ها شهرت جهانی هم یافته است به طوری که ایرانیان مقیم خارج کشور برای سایت کتابخانه پیام می گذارند و خواستار اطلاع رسانی درمورد نحوه کمک به این کتابخانه ها هستند و اخیرا هم یکی از ایرانیان مقیم هلند که به ایران سفر کرده بود، دستگاه چاپگر به این کتابخانه اهدا کرد.

 

 

- عکس العمل سازمان ها و نهادها در برابر کوچکترین کتابخانه کشور چگونه بود؟ آیا حمایتی دریافت می کنید؟

در ابتدا کانون پرورشی و فکری کودکان و نوجوانان در اهدای کتاب به کتابخانه کمک هایی داشت. این اقدام فرهنگی در روستای کهکهان به چشم مسئولین دبیرخانه جنوب کرمان هم بسیار زیبا آمد و به ما گفتند که برای آنکه اقدام مردمی شما حفظ بماند، کانون فرهنگی هنری تحت نظر مسجد دایر کنیم تا بتوانیم فعالیت‌های فرامنطقه‌ای خود را نیز در سایر برنامه‌های فرهنگی و آموزشی زیر نظر این کانون انجام بدهیم. زمانی که ما تحت حمایت ستاد عالی کانون های مساجد کشور و دبیرخانه استان قرار گرفته ایم کمک های قابل توجهی از کتابخانه صورت گرفت و تجهیزات کتابخانه ای، کتاب و امکانات قابل توجه به ما اهدا شد.

 

از آنجا که پشت گرمی خوبی همانند ستاد عالی کانون های مساجد کشور داشتیم، فعالیت های فرهنگی، اجتماعی و حتی اقتصادی خود را گسترش دادیم به گونه ای که از برخی طرح هایی که به ستاد عالی کانون های مساجد کشور ارسال کردیم حمایت های خوبی صورت گرفت. به عنوان مثال ستاد عالی کانون های مساجد کشور، از طرح اشتغال آفرینی برای زنان روستایی عضو کتابخانه حمایت های قابل توجه ای داشت که جا دارد از مسئولین ستاد عالی کانون های مساجد کشور تشکر کنیم.

 

-اشاره داشتید که طرح اشتغال آفرینی برای زنان روستایی عضو کتابخانه اجرا کرده اید در مورد این طرح توضیحی بدهید؟

 بر اساس طرح اشتغال آفرینی زیر نظر کتابخانه «فاطمه ها» کارگاه بافت صنایع دستی برای زنان روستایی راه اندازی کردیم تا از فروش آنها درآمدی برای بانوان روستا فراهم شود و 20 درصد از فروش این صنایع دستی به کتابخانه برسد. یکی از شروطی که ما برای اعضای کتابخانه گذاشتیم، این است که با کار صنایع دستی روستایشان کاملا آشنا و توانایی انجام آن را داشته باشند و الحمدالله بسیاری از اعضای کتابخانه ها با این صنعت دستی آشنا هستند که این جنبه درآمدزایی بسیار خوبی هم داشته است و می تواند به عنوان الگو برای دیگر کتابخانه ها باشد.

 

 

آنچه که از خبرهای منعکس شده از کتابخانه فاطمه ها دیده می شود نشان دهنده حجم قابل توجه طرح ها و برنامه ها است. برنامه های اجرا شده در کتابخانه تا جایی اثرگذار شده که روستای دهکهان به عنوان روستای دوستدار کتاب معرفی شود لطفا درباره بخشی از طرح های موفق کتابخانه توضیحاتی بفرمایید. 

بیشترین تمرکز ما بر روی فعالیت های کتابخوانی است زیرا رسالت اصلی کتابخانه «فاطمه ها» از ابتدای تاسیس هم همین بوده است اما در کنار این فعالیت هایی که در کتابخانه و کانون «فاطمه ها» انجام می دهیم، کارآفرینی، تدریس مهارت های زندگی، تشکیل تیم فوتبال به منظور مقابله با گرایش به مواد مخدر هم در کانون ما صورت می گیرد.

یکی دیگر از اقدامات بسیار خوبی که در کتابخانه «فاطمه ها» صورت می گیرد، این است که اعضای کتابخانه به صورت شبکه ای باهم در ارتباط هستند کتاب ها را بعد از مطالعه به یکدیگر اهدا می کنند و از کودک دوساله تا پیرمرد 90 ساله در حال حاضر عضو کتابخانه ما هستند. باید بگوییم که یکی از دستاوردهای کتابخانه ما این بوده است که اعضای کتابخانه گروهی  را تشکیل داده اند و کار کتاب و کتابخوانی را درگروه ترویج می دهند و از جمعه تا جمعه در کتابخانه  جلساتی را تشکیل می دهند و خبرهای خوب و آخرین اخبار  گروه را به همدیگر اطلاع رسانی می کنند که این طرح را ما به جشنواره دوستدار کتاب هم ارسال کردیم و باعث برگزیده شدن کتابخانه در این جشنواره شد. امید است انتخاب روستای ما به عنوان روستای دوستدار کتاب نقش خوبی در اعتلای فرهنگی منطقه داشته باشد زیرا که این موجب خوشحالی اهالی روستای کهکهان است که روستای ما را به عنوان روستای دوستدار کتاب بشناسند.

ما در تلاشیم که همانند جشنواره سرود رضوی که در روستای کردر میناب برگزار می شود در همین حد هم، جشنواره ای تحت عنوان «فاطمه ها» برگزار کنیم که در حال حاضر این طرح آماده شده است و ستاد عالی کانون های مساجد کشور هم به ما قول داده است که از این طرح حمایت کند.

از دیگر طرح هایی که داشته ایم طرح حفاظت از محیط زیست و صرفه جویی در مصرف آب بوده است تا از این طریق به خانواده ها بیاموزیم در مصرف آب صرفه جویی داشته باشند. برگزاری دوره های آموزش کتابداری و طرح خورجین کتاب از دیگر طرح هایی است که  به همت کتابخانه  «فاطمه ها» اجرا شده است تا از این طریق همگان را علاقه مند به فرهنگ کتابخوانی کنیم.

 

 

 - به عنوان مدیر کوچکترین کتابخانه کشور چه عواملی را موجب برگزیده شدن کتابخانه می دانید؟

کتابخانه فاطمه ها به جهت فعالیت هایی که در ترویج فرهنگ کتابخوانی داشته است توانست به مرحله نهایی انتخاب روستاهای دوستدار کتاب برسد. روستای دهکهان جزء 493 روستای معرفی شده از سوی استان های مختلف بود که طرح ها و پیشنهاد های خود را برای ترویج کتابخوانی به دبیرخانه جشنواره ارائه کرد و خوشبختانه با توجه به فعالیت های کتابخانه فاطمه ها، این روستا به مرحله نهایی راه پیدا کرد.

در میان کتابخانه هایی که در این جشنواره شرکت کرده بودند کتابخانه ما کمترین امکانات را داشت ولی به دلیل ایده پردازی ها و طرح های خوبی که داشت به عنوان کتابخانه موفق معرفی شد. از طرفی کتابخانه با فعالیت های گسترده وجوانان و کودکان در فرهنگ کتابخوانی نقش تاثیرگذاری داشته است و به صورت خودجوش فعالیت می کند. به همین دلیل به عنوان کتابخانه نمونه انتخاب شد. با راه اندازی این کتابخانه کوچک با کمک اهالی فرهنگ دوست جنوب کرمان وب سایت این کتابخانه نیز به نشانی اینترنتی www.fatemeha.ir راه اندازی شد و هم اکنون این کتابخانه ده ها عضو افتخاری دارد.

-توصیه شما برای علاقه مندان فرهنگ کتاب و کتابخوانی چیست؟

برای شروع چنین حرکت فرهنگی تنها یک فکر سالم و شوق کتابخوانی است که موجب چنین اقدام بزرگی می شود. در روستای ما شوق کودکانی بی آلایش و عزمی مصرانه بود که اعضای آن در خود دیدند آنها بدون آنکه از کسی توقع داشته باشند خود به فکر مرتفع ساختن نیاز و علاقه خود افتادند تا ثابت کنند که حلقه مفقوده فرهنگ سازی تنها بودجه و امکانات نیست بلکه یک ذهن خلاق و دلی مشتاق است  من با. تلاش ها و پیگیری ها تلاش کردم گام های مفیدی برای توسعه کتابخانه برداشتم و کتابخانه را تبدیل به یک پایگاه فرهنگی آموزشی برای سنین مختلف روستا کردم.






هيچ نظري ثبت نشده است
تا این لحظه تعداد ۶۴۸۸ کتابدار از ۷۲۲۲ کتابخانه مسجد به ثبت رسیده است. در کل تعداد ۱۸۸۳۶۲۳۹ جلد کتاب در کتابخانه‌های فوق موجود است. همچنین تعداد ۲۰۷ کتابخانه درجه یک و ۳۱۶ کتابخانه درجه دو و ۸۴۶ کتابخانه درجه سه و ۱۹۴۲ کتابخانه درجه چهار و ۳۹۱۱ کتابخانه درجه پنج از سراسر کشور در این سامانه به ثبت رسیده است. از آمار فوق تعداد ۴۴۱۹ کتابخانه شهری و ۲۸۰۳ کتابخانه روستایی است و ۷۲۴۴۱۲ متر مربع مساحت را شامل می‌شود و نیز تعداد ۱۲۹۵۸۲۵ عضو ثابت از خدمات کتابخانه‌های مساجد بهره می‌گیرند.
تا این لحظه ۶۶۲۶ کتابخانه باز مساجد در این سامانه به ثبت رسیده است که از این تعداد ۳۵۱۳ کتابخانه شهری و ۳۱۱۳ کتابخانه روستایی است. در کل تعداد ۲۳۶۲۱۰۳ جلد کتاب در کتابخانه‌های فوق موجود است.

نظرسنجی

هیچ نظرسنجی ای ثبت نشده است

مسابقات کتابخوانی











- -